Drugi kwartał życia stwarza jednak jeszcze dodatkowe okazje do popełniania błędów w pielęgnowaniu. Na pierwszym miejscu należy chyba wymienić jakże częsty zwyczaj niepotrzebnego noszenia dziecka na rękach.

W tym czasie bardzo wyraźnie zaczynają rozwijać się ruchy rąk dziecka. Na początku 4 miesiąca zaczyna wyciągać ręce do widzianego przedmiotu, choć nie zawsze udaje mu się trafić.

Większość dzieci ok. piątego-szóstego miesiąca opanowuje bardzo istotną umiejętność ? jest nią przewrót z pleców na brzuch.

Warto zwrócić uwagę matki na różnice w sposobie żywienia niemowląt donoszonych o prawidłowym ciężarze urodzeniowym (około 3,5 kg), a dzieci urodzonych z niskim ciężarem ciała (około 2 kg), wcześniaków i dzieci z ciąż mnogich.

Ciemieniuchą nazywamy drobne łuski pokrywające czasem skórę na głowie niemowlęcia. Tworzy się ona najczęściej u dzieci z tzw. skazą łojotokową,

Niemowlę, podobnie jak noworodek, oddycha głównie przez nos i dlatego utrzymanie drożności przewodów nosowych jest sprawą bardzo ważną.

W rozdziale traktującym o noworodku omówiono dokładnie jak powinniśmy urządzić jego pokój czy kąt niemowlęcia. Tutaj ograniczymy się więc do podkreślenia spraw najistotniejszych z punktu widzenia wychowawczego.

W I kwartale życia niemowlę rośnie tak szybko, że koszulki i kaftaniki przygotowane uprzednio dla noworodka stają się wkrótce zbyt ciasne.

Podczas kąpieli słonecznej obowiązują następujące zasady:

W czasie ciąży matka przekazuje dziecku przeciwciała, które będą dość skutecznie chronić je przez pewien okres przed niektórymi chorobami zakaźnymi.

Regularne, codzienne spacery wpływają bardzo korzystnie na rozwój i dobry stan zdrowia niemowlęcia.

W ogólnym rozwoju małego dziecka istotny jest zarówno rozwój psychiczny, jak i ruchowy.

Procesy poznawcze to spostrzeżenia, wyobraźnia, pamięć, myślenie i mowa. Poznanie otaczającego świata, wszystkiego tego, co dzieje się dookoła, odbywa się za pośrednictwem zmysłów.

Podstawą prawidłowego rozwoju emocjonalnego dziecka jest pogodna, spokojna i serdeczna atmosfera oraz bliski, indywidualny kontakt z człowiekiem dorosłym.

Zdrowe, prawidłowo rozwijające się niemowlę nie wymaga specjalnych ćwiczeń pobudzających jego rozwój ruchowy.

Lokomocja, czyli poruszanie się, pokonywanie odłegłości, to nie tylko chodzenie, ale także obroty własnego ciała.

Postawa ciała: w pierwszych trzech miesiącach życia dziecko opanowuje przede wszystkim umiejętność kontrolowania ruchów głowy.

W pielęgnowaniu niemowląt czasem popełnia się błędy. Często wynikają one z nieuwagi, czasem na odwrót, z nadmiaru troskliwości.

Chociaż niemowlę w drugim i trzecim miesiącu życia jest cięższe i bardziej ruchliwe od noworodka, mycie buzi i namydlenie tułowia i głowy należy również wykonać na stole, przed zanurzeniem dziecka w wodzie.

Wielu rodziców uważa, że najlepszym wskaźnikiem prawidłowego rozwoju dziecka w jego pierwszych miesiącach życia jest szybki przyrost ciężaru ciała.