Trzeci rok życia zamyka okres, który nazywamy wczesnym dzieciństwem. Nie wnosi pozornie żadnych rewelacji w postaci nowych form aktywności ruchowej dziecka, jednakże czynności, takie jak chodzenie, mówienie, samoobsługa, zabawa, tak dalece doskonalą się, że nabierają nowych wartości i nowego znaczenia.


Dziecko, które kończy trzy lata dobrze orientuje się w swoim otoczeniu, ma już bogatą wiedzę o świecie, w którym żyje. Porusza się swobodnie, demonstruje różne formy aktywności ruchowej. Nie wymaga już
stałej asekuracji i kontroli. Dzięki udoskonaleniu sprawności ruchowej rąk i znacznej precyzji ruchów potrafi celowo i skutecznie oddziaływać zarówno na przedmioty codziennego użytku, jak i na przedmioty używane w zabawie. Swobodnie porozumiewa się z otoczeniem za pomocą mowy, przekazując swoje informacje, zadając pytania (trzeci rok życia to “wiek pytań”).
Trzylatek jest samodzielny w zakresie samoobsługi. Samodzielnie organizuje sobie zabawę i współdziała w niej z innymi dziećmi, których towarzystwa zaczyna aktywnie poszukiwać. Zabawę, która jest główną formą działalności dziecka, obserwuje się we wszystkich jej postaciach. Zabawa dziecka to nie tylko rozrywka, lecz także jego “nauka” i “praca”, to jeden z czynników pobudzających rozwój psychiczny i ruchowy dziecka.
Trzeci rok życia to również okres intensywnego rozwoju i ujawniania się cech osobowości dziecka. Łatwiej nam kierować tym rozwojem oraz wychowywać dziecko, ponieważ mamy możliwość słownego oddziaływania na jego zachowanie. Rozumie ono nasze polecenia, perswazje, wyjaśnienia i reaguje na nie. Jednakże w tym czasie pojawiają się też reakcje przekory, negatywizmu (wszystko “na nie”). Z tych względów okres ten, wymagający wyrozumiałości i cierpliwości ze strony dorosłego, nazywamy “okresem uporu, przekory i negatywizmu”.
Dojrzałość umysłowa, ruchowa, emocjonalna i społeczna osiąga ten stopień, przy którym dziecko, bez szkody, a natomiast z korzyścią dla dalszego rozwoju, może opuścić swoje naturalne środowisko, jakim jest rodzina, zacząć przebywać w środowisku oddziałującym wychowawczo w sposób systematyczny i zamierzony ? w przedszkolu. Osiąga zatem ten stopień rozwoju, który można by nazwać “dojrzałością przedszkolną”.